Foto: APC
Izvor: APC

Centar za azil (AC) Obrenovac: U kampu i dalje boravi između 50 i 60 lica. Kao i prethodnih meseci, najveći problem koji korisnici navode jeste kvalitet hrane. Navode da je hrana neukusna, nezačinjena i nedovoljno skuvana, zbog čega često kupuju hranu u obližnjim marketima.

Poteškoće u komunikaciji sa lekarima zbog nedovoljnog poznavanja srpskog jezika: Korisnici su takođe ukazali na poteškoće prilikom odlaska kod lekara. Ukoliko ih ne prati zaposleni Komesarijata za izbeglice i migracije ili zaposleni ne uđe sa njima u ordinaciju, imaju poteškoće u komunikaciji sa lekarom zbog nedovoljnog poznavanja srpskog jezika.

Prihvatni Centar (PC) Preševo: Uslovi boravka u kampu ostali su uglavnom nepromenjeni u odnosu na prethodni period. Lica i dalje prijavljuju prisustvo stenica u smeštajnim jedinicama, nedostatak higijenskih proizvoda i nezadovoljavajući kvalitet hrane. U pogledu zdravstvene usluge u kampu, lekari izdaju recepte, ali lekove moraju sami da kupuju u lokalnim apotekama.

Najveći broj lica u PC Preševo čine lica poreklom iz Avganistana, te lica poreklom iz Maroka, Bangladeša, Pakistana, Sudana, Iraka, Jordana, Palestine, Egipta, Irana, Uzbekistana, Turske i Gane.

PC Bujanovac: Nedostatak vode za piće i dalje predstavlja problem u kampu i tokom ove nedelje. Lekari u kampu u poslednjih nekoliko meseci redovno rade, za razliku od ranijeg perioda kada su njihove usluge bile pružane na dobrovoljnoj osnovi kako navode stanari kampa.

Situacija na južnoj granici: Policijsko nasilje prilikom pushbacka u Severnu Makedoniju:

Ilustrativan je slučaj F. J. (25) i njegovog nećaka A. J. (16), poreklom iz Avganistana, koji svedoče da nakon što su presretnuti od strane policije nakon prelaska srpsko-makedonske granice, policijaci su ih udarali pendrekom po leđima, rukama i nogama, nakon čega su ih gurnuli nazad u Severnu Makedoniju.

Situacija na jugoistočnoj granici: Tokom protekle nedelje i dalje se beleži veći broj prijavljenih ulazaka u Srbiju iz pravca Bugarske, u odnosu na ulaske iz pravca S.Makedonije.

Situacija na severnoj granici: nasilni pushback porodice poreklom iz Avganistana, fizičko nasilje prema devetogodišnjem detetu: Prilikom drugog pokušaja prelaska, nakon ulaska na teritoriju Mađarske, porodica iz Avganistana je zaustavljena od strane mađarskih graničnih službenika. Prema njihovim navodima, mađarska policija je pre pushbacka udarila devetogodišnjeg dečaka po licu, pri čemu je zadobio vidljive povrede. Porodica je fotografisala povredu neposredno nakon događaja. Takođe su naveli da je policija koristila uvredljiv jezik tokom komunikacije.

Nakon približno 12 sati zadržavanja, porodica je vraćena u Srbiju zajedno sa još četiri odrasla muškarca. Po povratku u Srbiju, srpska policija ih je zadržala 24 sata u nekom objektu koji liči na garažu, u uslovima koje su opisali kao veoma loše, uz neadekvatnu higijenu. Nakon toga porodica je prebačena u PC Bujanovac, dok su odrasli muškarci koji su sa njima vraćeni u Srbiju prebačeni u PC Preševo.

Prema navodima istih lica, mađarska policija grupe zadržava između 5 i 12 sati pre nego što ih vrati u Srbiju. Prijavljeni su različiti oblici fizičkog i verbalnog nasilja, uključujući prisiljavanje da leže licem okrenutim prema zemlji izvesno vreme.

Prema zvaničnoj statistici mađarske granične policije, u periodu od 27.07. do 31.07. 2026. ukupno 32 lica poreklom iz Indije, Pakistana, Bangladeša, Nepala, Šri Lanke, Avganistana, Libije i Palestine vraćena su sa teritorije Mađarske u Srbiju, što predstavlja pad u odnosu na pre dve nedelje. Pretpostavka je pak da su realne brojke veće od zvaničnih.

Maloletna lica bez pratnje i druge ranjive kategorije – izloženost dece i maloletnih lica, kao i drugih ranjivih kategorija, riziku od policijskog nasilja, povreda tokom pokušaja prelaska granica i pushbackova postoji kako na severnoj, tako I na južnoj granici Srbije.

Cena krijumčarskih usluga> Za put od Turske do Srbije izbegla lica prijavljuju iznose od 6.000 do 8.000 evra, a u slučaju porodice, za putovanje četvoro članova porodice od Turske do Grčke plaćeno je 20.000 evra, što predstavlja znatno viši trošak po osobi u odnosu na individualna putovanja.

Ruta preko Subotice i dalje ka Mađarskoj je i dalje aktuelna, uprkos višestrukim pushbackovima, graničnim kontrolama, mađarskoj dvostrukoj ogradi i policijskom nasilju mađarskih službenika kao i nanetim povredama.